برچسبها:
دانشگاه صنعتی آریامهر (AMUT) دورنمای مورد نظر خود را با انستیتو تکنولوژی ماساچوست (MIT) درمیان گذاشت که یک سیستم آموزشی فنی و صنعتی و بر مبنای پژوهشکدههای میان رشتهای بود و در آن پژوهش
کدهها، مراکزی بودند که از نظر ساختاری و در مقایسه با دانشکدهها، دیگر بصورت سنتی عمل نمیکردند و نوع کاملتری از سیستم آموزشی بر آنها حاکم بود. دانشگاه صنعتی آریامهر در سال ۱۳۴۴ با مصوبه دربار ایران تاسیس شد و سیستم آموزشی آمریکایی بر آن قرار گرفت. این انتخاب بر خلاف روند دانشگاههای دیگر ایران بود که سالها بر مبنای سیستم آموزش عالی فرانسه کار میکردند. در آن زمان، ایران در طی یک بازنگری کلی در سیاستهای اساسی کشور قرار داشت که طی آن آموزش عالی، بصورت یکی از الویتهای اصلی دربار ایران درآمد. قبلاً تعداد بسیاری از ایرانیان برای تحصیل در آمریکا بورس شدند و همزمان چند دانشگاه هم با مشارکت دانشگاههای هاروارد، جورجتاون و کلمبیا در ایران ساختهشد. اما اکنون ایران رویاهای دیگری در سر داشت و آنهم این بود که با کمک انستیتو تکنولوژی ماساچوست آمریکا، به یکباره در ایران تحول صنعتی ایجاد شود و درمدت کوتاهی ایران به یک کشور مدرن و مترقی تبدیل شود. در ابتدا سید حسن نصر (اولین دانشآموختهی ایرانی MIT) به ریاست دانشگاه صنعتی آریامهر منصوب شد و طی حکمی از طرف دربار ایران، به وی تاکید شد که دانشگاه صنعتی آریامهر، باید MIT ایران باشد، نه هاروارد ایران و نه پرینستون ایران. چرا که دیگر ایران فهمیده بود که به "یک سیستم آموزشی از نوع problem-solving" احتیاج دارد. بعد از چهار سال، اولین فارغالتحصیلان دانشگاه صنعتی آریامهر، از این دانشگاه فارغالتحصیل شدند که تعداد آنها تنها ۲۵۷ نفر بود. در همین حین، ایران با یک شرکت مشاور آمریکایی وارد مذاکره شد که در آن ایران خواستار یک مجموعه آموزش عالی دیگر در اصفهان (دومین شهر بزرگ ایران و مرکز فرهنگی ایران) بود. دانشگاه صنعتی آریامهر در اصفهان میتوانست هدایت بزرگترین واحد صنعتی ایران یعنی واحد نورد فولاد [مبارکه] اصفهان را برعهده بگیرد. این واحد صنعتی توسط شوروی سابق تاسیس شد و ایران همانند هند، علیرغم روابط متعادل سیاسی، نمیتوانست به سیاستهای مهندسان شوروی اعتماد کند.
گوردون براون به عنوان یکی از مشاوران ارشد شرکت "آرتوردی لیتل" این امکان را پیدا کرد تا ایدهی پژوهشکدهها را که نزدیک به یک دهه در انستیتو تکنولوژی ماساچوست اجرا شده بود ولی نتوانست به موفقیت چندانی دست پیداکند، در دانشگاه صنعتی آریامهر پیاده کند. براون تحت تاثیر تغییراتی بود که رئیس وقت دانشگاه الینویز شیکاگو به ساختار آن دانشگاه اعمال کرده بود. این تغییرات عبارت بودند از ایجاد رشتههای جدید با انعطافپذیری بالا در مقابل تغییرات گسترده و غیر قابل اجتناب دههی پیش رو و یا همانند رشتههای بین رشتهای که بسیار بسیار ضروری به نظر میرسیدند و اجتناب از آن نظام آموزشی که دانشگاه صنعتی را به رشتههای صلب و کاملاً جداگانهی مکانیک، برق، عمران، مهندسی شیمی و غیره تقسیم و به دانشگاه تحمیل می کرد. دکتر براون، مدیر پروژهی شرکت آرتوردیلیتل به همراه مهدی ضرغامی – معاون اول روقت ریاست دانشگاه صنعتی آریامهر،- ملاقاتی را با ریاست دانشگاه الینویز شیکاگو ترتیب دادند، تا ایدهها و تجربیات وی را برای مجموعهی دانشگاه صنعتی آریامهر در اصفهان بکار گیرند. از دست نوشته های دکتر براون چنین برمیآید که وی طرح اولیهی دانشگاه صنعتی آریامهر اصفهان را بر مبنای شش بخش مواد، انرژی، فناوری اطلاعات، صنایع غذایی، سیستمها و علوم پایه -که علاوه بر دانشکدهها به حساب میآمدند- تقسیمبندی کرد. در طرح نهایی مربوط به مجموعهی اصفهان، آمده است:
نستیتو تکنولوژی ماساچوست بهپایانرساند و برای ادامه، رشتهی تاریخ و فلسفهی علم را برگزید و بدین ترتیب، دکترای خود را در این رشته از دانشگاه هاروارد دریافت کرد. او سپس به ایران بازگشت تا از سویی به تدریس مشغول شود و از سوی دیگر به شناخت هرچه بهتر تاریخ و فلسفهی اسلامی بپردازد. از آنجایی که نصر متعلق به یک خانوادهی برجسته و مرتبط با سیاست بود (پدر و پدربزرگ وی هر دو پزشک دربار ایران بودند)، توانست به شاه ایران نزدیکتر شود بطوری که شاه ایران شخصاً از وی خواست تا ریاست دانشگاه صنعتی آریامهر را برعهدهگیرد. نصر این پیشنهاد را پذیرفت اما با این شرط که بتواند برنامههایی را که در زمینهی تاریخ، فلسفه و فرهنگ اسلامی دارد با قوت توسعه دهد تا مکمل دورههای مهندسی باشند. وی در این رابطه توضیح داد که:
ادامه دارد...
بیشتر:
» درباره ی سید حسین نصر: http://www.nasrfoundation.org/bios.html
» درباره ی گوردن براون: http://en.wikipedia.org/wiki/Gordon_S._Brown
» شرکت آرتوردی لیتل: http://www.adlittle.com
» انستیتو تکنولوژی ماساچوست: http://web.mit.edu
منبع: مجلهی اوسیریس، انجمن تاریخ علم آمریکا
تذکر: این مقاله صرفاً یک ترجمه از مجله ی علمی اوسیریس است و تنها به قصد تولید محتوای فارسی منتشر شده است.
هیچ بخشی از این مقاله نمی تواند بدون اجازه ی مترجم آن دوباره منتشر شود.
کدهها، مراکزی بودند که از نظر ساختاری و در مقایسه با دانشکدهها، دیگر بصورت سنتی عمل نمیکردند و نوع کاملتری از سیستم آموزشی بر آنها حاکم بود. دانشگاه صنعتی آریامهر در سال ۱۳۴۴ با مصوبه دربار ایران تاسیس شد و سیستم آموزشی آمریکایی بر آن قرار گرفت. این انتخاب بر خلاف روند دانشگاههای دیگر ایران بود که سالها بر مبنای سیستم آموزش عالی فرانسه کار میکردند. در آن زمان، ایران در طی یک بازنگری کلی در سیاستهای اساسی کشور قرار داشت که طی آن آموزش عالی، بصورت یکی از الویتهای اصلی دربار ایران درآمد. قبلاً تعداد بسیاری از ایرانیان برای تحصیل در آمریکا بورس شدند و همزمان چند دانشگاه هم با مشارکت دانشگاههای هاروارد، جورجتاون و کلمبیا در ایران ساختهشد. اما اکنون ایران رویاهای دیگری در سر داشت و آنهم این بود که با کمک انستیتو تکنولوژی ماساچوست آمریکا، به یکباره در ایران تحول صنعتی ایجاد شود و درمدت کوتاهی ایران به یک کشور مدرن و مترقی تبدیل شود. در ابتدا سید حسن نصر (اولین دانشآموختهی ایرانی MIT) به ریاست دانشگاه صنعتی آریامهر منصوب شد و طی حکمی از طرف دربار ایران، به وی تاکید شد که دانشگاه صنعتی آریامهر، باید MIT ایران باشد، نه هاروارد ایران و نه پرینستون ایران. چرا که دیگر ایران فهمیده بود که به "یک سیستم آموزشی از نوع problem-solving" احتیاج دارد. بعد از چهار سال، اولین فارغالتحصیلان دانشگاه صنعتی آریامهر، از این دانشگاه فارغالتحصیل شدند که تعداد آنها تنها ۲۵۷ نفر بود. در همین حین، ایران با یک شرکت مشاور آمریکایی وارد مذاکره شد که در آن ایران خواستار یک مجموعه آموزش عالی دیگر در اصفهان (دومین شهر بزرگ ایران و مرکز فرهنگی ایران) بود. دانشگاه صنعتی آریامهر در اصفهان میتوانست هدایت بزرگترین واحد صنعتی ایران یعنی واحد نورد فولاد [مبارکه] اصفهان را برعهده بگیرد. این واحد صنعتی توسط شوروی سابق تاسیس شد و ایران همانند هند، علیرغم روابط متعادل سیاسی، نمیتوانست به سیاستهای مهندسان شوروی اعتماد کند.گوردون براون به عنوان یکی از مشاوران ارشد شرکت "آرتوردی لیتل" این امکان را پیدا کرد تا ایدهی پژوهشکدهها را که نزدیک به یک دهه در انستیتو تکنولوژی ماساچوست اجرا شده بود ولی نتوانست به موفقیت چندانی دست پیداکند، در دانشگاه صنعتی آریامهر پیاده کند. براون تحت تاثیر تغییراتی بود که رئیس وقت دانشگاه الینویز شیکاگو به ساختار آن دانشگاه اعمال کرده بود. این تغییرات عبارت بودند از ایجاد رشتههای جدید با انعطافپذیری بالا در مقابل تغییرات گسترده و غیر قابل اجتناب دههی پیش رو و یا همانند رشتههای بین رشتهای که بسیار بسیار ضروری به نظر میرسیدند و اجتناب از آن نظام آموزشی که دانشگاه صنعتی را به رشتههای صلب و کاملاً جداگانهی مکانیک، برق، عمران، مهندسی شیمی و غیره تقسیم و به دانشگاه تحمیل می کرد. دکتر براون، مدیر پروژهی شرکت آرتوردیلیتل به همراه مهدی ضرغامی – معاون اول روقت ریاست دانشگاه صنعتی آریامهر،- ملاقاتی را با ریاست دانشگاه الینویز شیکاگو ترتیب دادند، تا ایدهها و تجربیات وی را برای مجموعهی دانشگاه صنعتی آریامهر در اصفهان بکار گیرند. از دست نوشته های دکتر براون چنین برمیآید که وی طرح اولیهی دانشگاه صنعتی آریامهر اصفهان را بر مبنای شش بخش مواد، انرژی، فناوری اطلاعات، صنایع غذایی، سیستمها و علوم پایه -که علاوه بر دانشکدهها به حساب میآمدند- تقسیمبندی کرد. در طرح نهایی مربوط به مجموعهی اصفهان، آمده است:
هدف اصلی از ساختار این مجموعه، برقراری یک سیستم آموزشی و فعالیت برمبنای مشکلات اساسی و مهم کشور، با کمک سیستم آموزشی معمول است. درواقع، نیازهای جامعهی ایران و ثبات توسعهی پر شتاب ایران میطلبد که سیستم آموزشی آنان، تنها یک کپی از سیستم آموزشی غربی نباشد و باید بر اساس ویژگیهای فرهنگی و اجتماعی ایران شکل گیرد.شاید بهتر از هر شخص دیگری، این سید حسین نصر بود که تقابل میان تکنولوژی غرب و فرهنگ ایرانی را احساسکرده بود. نصر، تحصیلات کارشناسی خود را در رشتهی فیزیک در ا
نستیتو تکنولوژی ماساچوست بهپایانرساند و برای ادامه، رشتهی تاریخ و فلسفهی علم را برگزید و بدین ترتیب، دکترای خود را در این رشته از دانشگاه هاروارد دریافت کرد. او سپس به ایران بازگشت تا از سویی به تدریس مشغول شود و از سوی دیگر به شناخت هرچه بهتر تاریخ و فلسفهی اسلامی بپردازد. از آنجایی که نصر متعلق به یک خانوادهی برجسته و مرتبط با سیاست بود (پدر و پدربزرگ وی هر دو پزشک دربار ایران بودند)، توانست به شاه ایران نزدیکتر شود بطوری که شاه ایران شخصاً از وی خواست تا ریاست دانشگاه صنعتی آریامهر را برعهدهگیرد. نصر این پیشنهاد را پذیرفت اما با این شرط که بتواند برنامههایی را که در زمینهی تاریخ، فلسفه و فرهنگ اسلامی دارد با قوت توسعه دهد تا مکمل دورههای مهندسی باشند. وی در این رابطه توضیح داد که: آنچه که من به عنوان رئیس دانشگاه صنعتی آریامهر درنظر داشتم، آن بود که تکنولوژی با توجه به شرایط بومی ایران تولید شود و نه یک تکنولوژی کپی شده از غرب.نصر دنبال تکنولوژیای بود که با توجه به فرهنگ ایران مناسب باشد و ریشه در سنتهای ایرانی داشته باشد، تفکری که شاه ایران با آن مشکلات اساسی داشت و مانعی بر سر راه سیاستهای مرتبط با انقلاب سفید خود میدانست. بالاخره نصر در مقابل شاه ایران و در دانشگاه صنعتی آریامهر سوگند خورد تا ثابت کند که دانشگاه صنعتی آریامهر میتواند محیطی باشد برای آموزش مهندسان ایرانی، قابل رقابت با سطوح بینالمللی و در کنار فرهنگ ایرانی.
ادامه دارد...
بیشتر:
» درباره ی سید حسین نصر: http://www.nasrfoundation.org/bios.html
» درباره ی گوردن براون: http://en.wikipedia.org/wiki/Gordon_S._Brown
» شرکت آرتوردی لیتل: http://www.adlittle.com
» انستیتو تکنولوژی ماساچوست: http://web.mit.edu
منبع: مجلهی اوسیریس، انجمن تاریخ علم آمریکا
تذکر: این مقاله صرفاً یک ترجمه از مجله ی علمی اوسیریس است و تنها به قصد تولید محتوای فارسی منتشر شده است.
هیچ بخشی از این مقاله نمی تواند بدون اجازه ی مترجم آن دوباره منتشر شود.
نظر بدهید
مشترکشوید
بدون نظر برای "دانشگاه صنعتی آریامهر، پروژهای برای صدور انستیتو تکنولوژی ماساچوست - ۲"
نظر بدهید: